Gradenstelsels

Scoutpedia.nl, dé Scouting wiki
Ga naar:navigatie, zoeken
Kompas
Windrose.svg

Hoofdartikel
Kompas

Toepassen
Windstreken
Gradenstelsels
Soorten kompassen
Kompasgebruik
Insnijding

Routetechnieken >>

Gradenstelsels zijn manieren om de grootte van hoeken aan te geven.

Booggraad[bewerken]

De booggraad is de schaalverdeling van een cirkel die we allemaal op school leren en het meest gangbaar is. Op het kompas maar ook in de wiskunde. In het oude Babylon bepaalde men dat een cirkel 360° is. Dit baseerde ze op de boog die de zon in een dag aan de hemel maakt (een cirkel). Ze namen 12 maanden met 30 dagen (12 x 30 = 360) de tijd die de aarde nodig heeft om rond de zon te draaien. 1° kan worden verdeeld in 60 minuten en een minuut weer in 60 seconden. Wat weer verband houd met de oorsprong van de lengtegraden. 1/60° (1 minuut) op de evenaar is gelijk aan een zeemijl (1852 Km)

Artillerie graad[bewerken]

Bij het mikken met een kanon is het vrij lastig om met normale booggraden te rekenen, daarom hebben de militairen daar een andere eenheid voor verzonnen. Deze eenheid is de "Art. º%" (Art. van Artillerie), mil of duizendste. 1 mil is de afwijking van 1 meter op 1 km of 1 yard op 1000 yard. Meestal wordt dat een beetje afgerond zodat er 6400 mil in een volle cirkel passen.

De schaalverdeling in een telescoopvizier is vaak niet afgerond waardoor er daar 6283 duizendsten (2000*π) in een volle cirkel passen.

Decimale graad[bewerken]

Wetenschappers die zich bezighouden met het opmeten van de aardbol gebruiken de decimale graad.

Bij het vaststellen van de lengtematen werd bepaald dat de afstand van de noordpool tot de evenaar 10.000.000 meter (10.000 km) is. Men stelde dat 1 graad, 100 km is. Zo kwam men aan 100 graden van de noordpool tot de evenaar.

Toen de meter algemeen gebruikt werd en ze opnieuw gingen meten bleek dat de werkelijke afstand tussen de noordpool en de evenaar 10.002,288 km bleek te zijn maar toen konden ze niet meer terug. Een decimale graad word aangeduid met gon, grad of gra.

De graden vergeleken[bewerken]

Booggraden Artillerie graden Decimale graden
1 ° 17,8 °% 1,1 gon
2 ° 35,6 °% 2,2 gon
3 ° 53,3 °% 3,3 gon
4 ° 71,1 °% 4,4 gon
5 ° 88,9 °% 5,6 gon
10 ° 177,8 °% 11,1 gon
15 ° 266,7 °% 16,7 gon
20 ° 355,6 °% 22,2 gon
25 ° 444,4 °% 27,8 gon
30 ° 533,3 °% 33,3 gon
35 ° 622,2 °% 38,9 gon
40 ° 711,1 °% 44,4 gon
45 ° 800 °% 50 gon


Windstreken in graden[bewerken]

Windstreek Aantal graden Aantal Art. º% Aantal Gon
Noord 0 ° 0 °% 0 gon
Noord Noord Oost 22 ° 30' 400 °% 25 gon
Noord Oost 45 ° 800 °% 50 gon
Oost Noord Oost 67 ° 30' 1200 °% 75 gon
Oost 90 ° 1600 °% 100 gon
Oost Zuid Oost 112 ° 30' 2000 °% 125 gon
Zuid Oost 135 ° 2400 °% 150 gon
Zuid Zuid Oost 157 ° 30' 2800 °% 175 gon
Zuid 180 ° 3200 °% 200 gon
Zuid Zuid West 202 ° 30' 3600 °% 225 gon
Zuid West 225 ° 4000 °% 250 gon
West Zuid West 247 ° 30' 4400 °% 275 gon
West 270 ° 4800 °% 300 gon
West Noord West 292 ° 30' 5200 °% 325 gon
Noord West 315 ° 5600 °% 350 gon
Noord Noord West 337 ° 30' 6000 °% 375 gon
Noord 360 ° 6400 °% 400 gon


Graden (Temperatuur)[bewerken]